Verzuim in de onderwijs
Onderwijs combineert hoog verzuim met een groeiend lerarentekort. Een gevaarlijke combinatie.
Inhoudelijk gereviewd door Joop Dunsbergen · verzuim-expert sinds 1999·Laatst bijgewerkt 28 juli 2026 LinkedIn- Hoge werkdruk en administratielast
- Mentale belasting (gedrag leerlingen)
- Personeelstekort vergroot resterende werkdruk
- Vergrijzing van het lerarenkorps
- Structurele werkdrukmiddelen écht inzetten voor verlichting
- Buddy-systeem voor startende docenten
- Maandelijks 1-op-1 met schoolleiding
Wat kost verzuim in de onderwijs?
Eén verzuimdag in het onderwijs kost € 280–360: loondoorbetaling, vervangerstoeslag (vaak 25-40% duurder dan vaste leerkracht) en verstoring continuïteit voor leerlingen. Bij lange uitval € 25.000+ per geval. Onderwijs heeft 1,3× landelijke WIA-instroom.
Bereken kosten verzuimverzekeringCao-aandachtspunten onderwijs
Cao PO/VO/MBO/HBO/WO: 100% loondoorbetaling jaar 1, 70% jaar 2 (vaak aangevuld tot 100% via Participatiefonds of bovenwettelijke regeling). Pensioen via ABP loopt door. BAPO/seniorenregelingen kunnen verzuim deels maskeren.
Verzuimverzekering onderwijs. Waar op letten
- 1Premie-indicatie 2026: 2,0–2,5% loonsom. Voor PO/VO meestal via Vervangingsfonds/Participatiefonds geregeld; voor MBO en hoger onderwijs vaak eigen verzekering.
- 2Eis een arbodienst met onderwijs-ervaring (kennis cao-aanvullingen, BAPO, lerarentekort-context).
- 3Interventiebudget van € 2.500+ p.p. voor coaching startende docenten, burn-out-preventie en buddy-systemen.
- 4Controleer dekking van de cao-aanvulling jaar 2 (70%→100%), niet elke polis dekt die 30% extra.
- 5Bij Vervangingsfonds: vergelijk altijd met private verzekering, vooral voor MBO/HBO/WO. Verschil tot 0,4% loonsom is gangbaar.
Vragen over verzuim in de onderwijs
Waarom is verzuim in het onderwijs zo hoog?+
Combinatie van hoge werkdruk, administratielast, gedragsproblematiek leerlingen, vergrijzing van het lerarenkorps en lerarentekort dat de werkdruk verder opdrijft. Verzuim van 5,6% ligt ruim boven het landelijk gemiddelde.
Wat is het verschil tussen Vervangingsfonds en een eigen verzuimverzekering?+
Het Vervangingsfonds (verplicht voor PO/VO) regelt de vervangingskosten collectief op basis van een sectorpremie. Een eigen verzuimverzekering geeft meer regie en kan voor sterke scholen voordeliger zijn. Laat het doorrekenen.
Hoe verlaag ik verzuim onder startende docenten?+
Een formeel buddy-systeem (gekoppeld aan een ervaren docent), maandelijks 1-op-1 met schoolleiding, eerste jaar verlaagde lesuren-norm en directe toegang tot coaching bij eerste werkdruksignalen. Verlaagt uitval in jaar 1-3 met 30-40%.
Wat doe ik met chronisch verzuim van een oudere docent?+
Bedrijfsarts inschakelen voor probleemanalyse, BAPO/seniorenregeling als optie verkennen, en eventueel re-integratie spoor 2 (ander werk binnen of buiten school), niet wachten tot week 42. Loonsanctie UWV is bij scholen relatief vaak aan de orde.
Welke wachttijd past bij een school?+
20-30 dagen werkt voor de meeste scholen. Vervangingsfonds-deelnemers (PO/VO) hebben minder keuzevrijheid; voor MBO+ is wachttijd onderhandelbaar.
Gerelateerd voor de onderwijs
In de onderwijs valt de meeste winst vóór de ziekmelding
Werkdruk, fysieke belasting en trage opvolging bepalen het grootste deel van het lange verzuim. In de preventiegids staat per thema wat werkt, en welk preventiebudget je vanuit je polis kunt inzetten.
Reken jouw onderwijs-bedrijf door
De calculator gebruikt het 5.7% branche-gemiddelde als startpunt. Pas dat aan op basis van jouw eigen cijfers.